Μὲ τὴν δέουσα Ἐκκλησιαστικὴ λαμπρότητα, ἑορτάσθη τὴν Κυριακὴ, μετὰ τὰ Φῶτα, στὸν Ἱερὸ Μητροπολιτικὸ Ναὸ Εὐαγγελιστρίας Πατρῶν, ἡ ἱερὰ καὶ πανσεβάσμιος μνήμη, τοῦ Ὁσιομάρτυρος Παύλου τοῦ Πατρέως, Ἡγουμένου τῆς ἐν Ραϊθῷ Μονῆς, ὁ ὁποῖος ἐσφαγιάσθη ἀπὸ τοὺς Αἰθίοπας Σαρακηνούς, ὅταν οἱ βάρβαροι εἰσῆλθαν στὸ Μοναστήρι καὶ κατέσφαξαν τὸν Ἡγούμενο καὶ 32 ἀκόμη Πατέρες. Τὸ μαρτύριό τους διέσωσε ὁ Μοναχὸς Ἀμμώνιος καὶ συνέβη περὶ τὸ τέλος τοῦ 3ου μ.Χ. αἰῶνος.

Ὁ Ὁσιομάρτυς Παῦλος εἶναι ἕνας ἀπὸ τοὺς δεκάδες Ἁγίους, τοὺς ὁποίους ἀνέδειξε ἡ Πάτρα ἢ ἔζησαν στὴν Ἀποστολικὴ πόλη, ἀπὸ τῆς ἀρχῆς καὶ μέχρι τῶν ἐσχάτων. Οἱ Ἅγιοι αὐτοί, καθιστοῦν τὴν πόλη τῶν Πατρῶν μήτρα Ἁγίων, οἱ ὁποῖοι ἀκολούθησαν διαχρονικὰ τὸν Πρωτόκλητον Ἀνδρέα καὶ ὡδήγησαν καὶ ὁδηγοῦν μὲ τὴν ἁγία βιοτὴ καὶ πολιτεία τους, τοὺς ἀνθρώπους εἷς νομὰς σωτηρίους.

Ἡ εὐθύνη ἡ δική μας, ἐτόνισε ὁ Ἱεράρχης, εἶναι ὄχι μόνο νὰ τιμοῦμε τὴν μνήμη τους, ἀλλὰ καὶ νὰ μιμούμεθα τὶς ἀρετὲς καὶ τὴν θυσία τους.

Τὸν Ὁσιομάρτυρα Παῦλο τὸν Πατρέα, κατέστησε γνωστὸν ὁ ἀείμνηστος Μητροπολίτης Γόρτυνος καὶ Μεγαλοπόλεως Εὐστάθιος Εὐσταθόπουλος, ὁ Πατρεύς, ὅτε ὑπηρέτει ὡς Πρωτοσύγκελλος τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Πατρῶν. Τὰ περὶ τῆς ὁσίας βιοτῆς καὶ πολιτείας καὶ τὰ τοῦ μαρτυρίου τοῦ Ὁσιομάρτυρος Παύλου, ἀνεῦρε ὁ μακαριστὸς Εὐστάθιος, τὸ 1940, σὲ παλαιὸ βιβλίο στὴν Κεφαλλονιά, ὅταν ὑπηρετοῦσε ἐκεῖ ὡς καθηγητής.

Ἀπὸ τὸ 1947 ἄρχισε ἡ τιμὴ στὸν Ὁσιομάρτυρα Παῦλο, ἐνῷ τὸ 1952 ἱστορήθη ἡ Ἱερὰ εἰκόνα του, ἡ ὁποῖα εἶναι θησαυρισμένη στὸν Ἱερὸ Μητροπολιτικὸ Ναὸ τῆς Εὐαγγελιστρίας Πατρῶν.

Τὴν ἐπιμέλεια διὰ τὰ τῆς ἑορτῆς ἔχει, κατ΄ἔτος, ἡ οἰκογένεια τοῦ Αἰδεσιμολογιωτάτου Πρωτοπρεσβυτέρου π. Ἰωάννου Μπαρούση.

Κατὰ τὴν ἡμέρα τῆς Ἑορτῆς τοῦ Ὁσιομάρτυρος Παύλου, ὁ Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Πατρῶν κ.κ. Χρυσόστομος, τελεῖ κατ΄ἔτος Ἱερὰ Μνημόσυνα ὑπὲρ μακαρίας μνήμης καὶ αἰωνίου ἀναπαύσεως, τόσον τοῦ μακαριστοῦ Μητροπολίτου Γόρτυνος καὶ Μεγαλοπόλεως κυροῦ Εὐσταθίου, ὅσον καὶ τῶν Προκατόχων του Ἀρχιερέων, οἱ ὁποῖοι ἐκλέϊσαν μὲ τὴν ἁγία βιοτὴ καὶ πολιτεία τους καὶ τὴν ἐν γένει προσφορά τους, τὸν Ἀρχιερατικὸν Θρόνον της Ἀποστολικὴς Μητροπόλεως Πατρῶν.

Μετὰ τὴν ἀναφορά του στὸν Ὅσιο Παῦλο, ὁ Μητροπολίτης ἀνεφέρθη στὸν ἀείμνηστο Μητροπολίτη Εὐστάθιο Εὐσταθόπουλο, τὸν Πατρέα καὶ στοὺς Προκατόχους του Ἀρχιερεῖς, ἐκ τῶν ὁποίων τρεῖς κατέστησαν Ἐθνομάρτυρες (Νεόφυτος, Γερμανὸς Α’, Παρθένιος Δ’).

Ἐπίσης διεκρίθη ὁ Παλαιῶν Πατρῶν Γερμανός, ὁ Ἐθνεγέρτης, στὸν ἀγῶνα γιὰ τὴν ἀπελευθέρωση τῆς Ἑλλάδος ἀπὸ τὸν τουρκικὸ ζυγό.

Δύο Ἀρχιερεῖς τῶν Πατρῶν, ἀνῆλθαν στὸν Πατριαρχικὸ Θρόνο (Τιμόθεος Β’ Μαρμαρινὸς καὶ Γαβριὴλ Δ’) καὶ δύο ἀνῆλθαν στὸν Ἀρχιεπισκοπικὸ Θρόνο Ἀθηνῶν (Μισαὴλ Ἀποστολίδης καὶ Θεόκλητος Παναγιωτόπουλος).

Ἀκόμη ὁ Σεβασμιώτατος, ἔκαμε ἀναφορὰ στὴν μεγάλη προσωπικότητα τοῦ κλεινοῦ Ἱεροθέου Μητροπούλου, Γέροντος καὶ προστάτου τοῦ Ἁγίου Γερβασίου, ὡς καί τῶν, Παναγιώτου Τρεμπέλα καὶ π. Εὐσεβίου Ματθιοπούλου. Κατέληξε δὲ μὲ τὴν ἀναφορά του καὶ σὲ ἄλλους Ἀρχιερεῖς, μέχρι καὶ τὸν ἄμεσο προκάτοχό του κυρὸ Νικόδημο Βαλληνδρᾶ, ὁ ὁποῖοςἐποίμανε τὴν Μητρόπολη Πατρῶν, ἐπὶ 30 ἔτη.

Στὸν Ἱερὸ Μητροπολιτικὸ Ναό, ἐκκλησιάσθη, ὁ Ἐξοχώτατος Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης κ. Νικόλαος Δένδιας, τὸν ὁποῖον προσεφώνησε καὶ καλωσόρισε, ἐν ἀγάπῃ, ὁ Μητροπολίτης, εὐχηθείς τα δέοντα γιὰ τὴν ἐπιτυχία στὴν εὐθυνοφόρο ἀποστολή του καὶ θέση του καὶ τοῦ προσέφερε ἱερὰν εἰκόνα μὲ παράσταση τῆς σταυρώσεως τοῦ Ἀποστόλου Ἀνδρέου.(ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗ ΠΑΤΡΩΝ)