Ἡ ἔρημος «Πόθεν ἡμῖν ἐν ἐρημίᾳ ἄρτοι τοσοῦτοι ὥστε χορτάσαι ὄχλον τοσοῦτον;» (Ματθ. 15,33)
Καὶ τὰ πρόβατα ἀκοῦνε τὴ φωνή του καὶ ἔρχονται κοντά του. Τροφὴ τῶν ἀ λόγων προβάτων ἡ χλόη· καὶ τροφὴ τῶν λογικῶν προβάτων; Ἡ θεία διδαχή. Διψασμένα, πεινασμένα τὰ λογικὰ πρόβατα, εὕρισκαν στὸ Χριστὸ ὅ,τι ζητοῦσαν. Κ᾽ ἐκεῖνος ἄρχισε στὴν ἔρημο τὸ ἔργο του· δίδασκε καὶ θεράπευε. Ὁ ἥλιος πήγαινε νὰ βασιλέψῃ, μὰ ὁ Κύριος συνέχιζε. Κανένας ἀπὸ τὸ πλῆθος δὲν ἔδειχνε διάθεσι νὰ φύγῃ· ὅλοι ἀφωσιωμένοι στὴ διδαχή. Ἀκούγοντας εἶχαν μεταρσιωθῆ σ᾽ ἕναν ἀνώτερο πνευματικὸ κόσμο, ζοῦσαν στιγμὲς θεϊκῆς εὐφροσύνης, εἶχαν λησμονήσει τὸν ἑαυτό τους. Φανταστῆτε· τρεῖς μέρες ἦ ταν νηστικοί! Κι ὅμως παράπονο δὲν ἀκούστηκε. Ὅσο τὸ πνεῦμα τρέφεται, τόσο τὸ σῶμα γίνεται λιγώτερο ἀπαιτητικό· σὲ μερικὲς περιπτώσεις ἁγίων λησμονεῖ καὶ φαγητὸ καὶ ποτὸ καὶ ὕπνο. Ἀλλ᾽̓ ὅταν τὸ πνεῦ μα παύσῃ νὰ τροφοδοτῆται μὲ τὴν ἀλήθεια τοῦ Θεοῦ, τότε ὁ ἄνθρωπος γίνεται ὅ λος ὕλη, ὅ λος στομάχι καὶ κοιλιά, καὶ τίποτ᾽ ἄλλο δὲν σκέπτεται παρὰ πῶς θὰ ἱκανοποιήσῃ τὶς αἰσθήσεις.
Ἐνῷ ὅμως οἱ ὄχλοι δὲν ἔδειχναν καμμιά ἀνησυχία, οἱ μαθηταὶ ἐπεμβαίνουν. Λένε στὸν Κύριο·
Τὸ νὰ χορτάσῃ τόσος λαὸς μὲ πέν τε ἄρτους καὶ δύο ψάρια εἶνε θαῦμα ποὺ πολλοὶ δὲν θέλουν νὰ τὸ πιστέψουν. Ἀποροῦν, γιατὶ σκέπτονται μὲ τὴν ἀνθρώπινη λογική, ἡ ὁ ποία κρίνει τὸ θαῦμα αὐτὸ –καὶ μόνο αὐτό;– ἀπαράδεκτο.
Ἀλλὰ τώρα, ἀφήνοντας πολλὲς ἄλλες διδακτικὲς λεπτομέρειες, θέλω γιὰ τὸ σκοπό μας νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχή σας σὲ μία λεπτομέρεια τοῦ θαύματος. Καὶ αὐτὴ εἶνε ἡ ἀπορία ποὺ ἐπρόβαλαν οἱ μαθηταὶ ἐν σχέσει μὲ τὸν ἐπισιτισμὸ τόσου λαοῦ.
Ἀπορία, ποὺ καὶ σὲ ἄλλη περίπτωσι, στὸν χορτασμὸ τεσσάρων χιλιάδων μὲ «ἑπτὰ ἄρτους καὶ ὀλίγα ιχθύδια» (Ματθ. 15,32-39. Μάρκ. 8,1-9), προέβαλαν λέγοντας· «Πόθεν ἡμῖν ἐν ἐρημίᾳ ἄρτοι τοσοῦτοι ὥστε χορτάσαι ὄχλον τοσοῦτον;». Καὶ ἡ ἀπορία αὐτὴ εἶνε μία ἀπόδειξι τῆς ἀτελοῦς πίστεως ποὺ εἶχαν γιὰ τὸν Ἰησοῦ οἱ μαθηταί. Εἶχαν ἐμπρός τους τὸ Θεό, τὸν δημιουργὸ τοῦ παντός, τὸν τροφέα τῆς κτίσεως, ποὺ «ἀ νοίγει τὴν χεῖρά του καὶ ἐμπιμλᾷ πᾶν ζῷον εὐδοκίας» (Ψαλμ. 103,28), καὶ ἀποροῦσαν! Ἔπρεπε νὰ συμβῇ τὸ θαῦμα αὐτό, γιὰ νὰ πάρουν μία εἰ κό να τῆς παντοδυναμίας τοῦ Ἰησοῦ. Ἀλλὰ ἡ ἀπορία τους ἐξακολουθεῖ νὰ εἶνε καὶ ἀπορία ἐκείνων ποὺ εἶνε σήμερα ἐπιφορτισμένοι μὲ τὸ καθῆκον τοῦ ἐπισιτισμοῦ, ὑλικοῦ καὶ πνευματικοῦ, τοῦ λαοῦ. Καὶ γιὰ μὲν τὸν ὑλικὸ ἐπισιτισμὸ ἀκοῦμε νὰ λένε· Ὁ πληθυσμὸς τῆς Γῆς συνεχῶς αὐξάνει. Πλησιάζει τὰ 4 δισεκατομμύρια· τῷ 2.000 θὰ ἔχῃ ὑπερβῆ τὰ 6. Τί θὰ γίνουμε; πῶς θὰ ζήσῃ τόσος κόσμος; Πρὶν ἐνσκήψῃ ἡ συμφορὰ τοῦ λιμοῦ, τῆς μεγάλης πείνας ποὺ θὰ θερίζῃ τὴν ἀνθρωπότητα, πρέπει τὰ κράτη νὰ λάβουν μέτρα. Καὶ ὡς πρῶτο μέτρο οἱ σοφὲς κεφαλὲς προτείνουν τὸν περιορισμὸ τῶν γεννήσεων. Ὅσο τὸ δυνατὸν λιγώτερα παιδιά! Αὐτὸ εἶνε τὸ σύνθημα, ποὺ ξεκίνησε ἀπὸ τὶς μεγάλες πόλεις τῆς Ἀμερικῆς καὶ τῆς Εὐρώπης καὶ ἔφτασε ἕως τὰ μικρότερα χωριὰ καὶ συνοικισμούς. Ἡ ἀποφυγὴ τῆς τεκνογονίας ἔγινε μόδα. Ἀλλὰ τὸ σύνθημα αὐτὸ ἀνήκει σὲ μιὰ γενεὰ ποὺ ἔπαυσε νὰ πιστεύῃ ὅτι ὑπάρχει Θεὸς Πατήρ, ποὺ μεριμνᾷ γιὰ τὴν ἀνθρωπότητα πολὺ καλύτερα ἀπὸ τὶς ὑπηρεσίες ἐπισιτισμοῦ τῶν κρατῶν. Ὁ πανικός, ποὺ τοὺς ἔχει πιάσει, δὲν δικαιολογεῖται καὶ ἀπὸ ἐπιστημονικῆς ἀκόμη ἀπόψεως. Ἐπιστήμονες διαπρεπεῖς, ποὺ ἔχουν ἀσχοληθῆ μὲ τὸ δημογραφικὸ καὶ τὸ ἐπισιτιστικὸ πρόβλημα, ἀποφαίνονται, ὅ τι ἡ Γῆ μένει ἀκόμη κατὰ μέγα μέρος ἀνεκμετάλλευτη. Ὑπάρχουν ἐκτάσεις ποὺ μένουν τελείως ἀκαλλιέργητες. Ἡ Αὐστραλία π.χ., μία ἤπειρος σὰν τὴν Εὐρώπη, ποὺ μπορεῖ, ἐὰν καλλιεργηθῇ ὁλόκληρη, νὰ συντηρήσῃ ἄνω τῶν 200 ἑκατομμυρίων κόσμο, εἶνε σήμερα ἀραιότατα κατοικημένη, μὲ πληθυσμὸ λίγο μεγαλύτερο ἀπὸ τὴ μικρή μας Πατρίδα, ποὺ ἐδαφικὰ εἶνε τὸ 1/50 τῆς Αὐστραλίας. Τὸ ὑπέδαφος ἐπίσης τῆς Γῆς παραμένει ἐν πολλοῖς ἀνεκμετάλλευτο. Οὔτε ξέρουμε τί ἡ διάνοια τοῦ ἀνθρώπου, τὸ ἔξοχο τοῦτο δῶρο τοῦ Δημιουργοῦ, μπορεῖ σὺν τῷ χρόνῳ ν᾽ ἀνακαλύψῃ. Ἐρωτῶ· Ἀποκλείεται ἕνα μικρὸ κομμάτι γῆς, μὲ νέα μέθοδο καὶ μέσα καλλιεργείας, νὰ πολλαπλασιάσῃ τὴν παραγωγὴ καὶ νὰ παράγῃ τόσα ὅσα σήμερα δὲν παράγει μία ἐκτεταμένη πεδιάδα; Τί τὸ παράδοξο, ἀφοῦ ὁ Θεὸς ἔκλεισε μέσα σὲ ἕνα μόριο ὕλης τεράστια δύναμι πού, ἄγνωστη στὶς προηγούμενες γενεές, ἀνακαλύφθηκε τελευταῖα, καὶ ἡ ἀνακάλυψι αὐτή, τῆς πυρηνικῆς ἐνεργείας, πρόκειται νὰ σημάνῃ ἐπανάστασι σὲ ὅλους τοὺς κλάδους τῆς ἀνθρωπίνης δραστηριότητος καὶ στὴν γεωπονική;
Ὀλιγόπιστοι ἄνθρωποι! Στὴν ἀπορία σας, πῶς θὰ τραφοῦν τόσα δισεκατομμύρια, μποροῦμε ν᾽ ἀπαντήσουμε· Φτάνει τὸ λίγο χῶμα τῆς Γῆς, τὰ λίγα ὑλικὰ ἀγαθά, ὅταν εὐλογοῦνται ἀπὸ τὸ Θεό, ποὺ φωτίζει τοὺς ἀνθρώπους νὰ βρίσκουν νέους πόρους καὶ μεθόδους, φτάνουν νὰ θρέψουν διπλάσιο καὶ τριπλάσιο πληθυσμό, καὶ ἔτσι τὸ θαῦμα τοῦ χορτασμοῦ τῶν πεντακισχιλίων νὰ ἐπαναλαμβάνεται μὲ πολλοὺς τρόπους.
«Πόθεν ἡμῖν ἐν ἐρημίᾳ ἄρτοι το σοῦτοι ὥστε χορτάσαι ὄχλον τοσοῦτον;». Αὐτὴ ἡ ἀπορία σὲ τόνο δραματικὸ ξανακούστηκε σ᾽ ἐμᾶς στὰ χρόνια τῆς γερμανικῆς κατοχῆς. Οἱ τύραννοι εἶχαν γυμνώσει τὴν Ἑλλάδα ἀπὸ ὑλικὰ ἀγαθὰ καὶ ὁ λαός μας βρέθηκε σὰν σὲ τόπο ἔρημο. Τὸ πρόβλημα τοῦ ἐπισιτισμοῦ εἶχε γίνει ὀξύτατο. Ἀπορία λαοῦ, ποὺ δὲν εἶχε οὔτε ἐλάχιστα δράμια ἄρτου καὶ πουλοῦσε ὅ,τι εἶχε γιὰ νὰ ἐξ οικονομήσῃ λίγα δράμια ἀραβόσιτο. Ἀλλὰ μέσα σ᾽ ἐκείνη τὴν ἐρημιά, ποὺ προκαλοῦσε ἀφ᾽ ἑνὸς ἡ σκληρότητα τῶν τυράννων καὶ ἀφ᾽ ἑτέρου ἡ πλεονεξία μερικῶν δικῶν μας, ἀκούστηκε καὶ πάλι ἡ φωνὴ τοῦ Κυρίου, ποὺ ἀπευθυνόταν σὲ πιστοὺς ὑπηρέτες του, διακόνους τοῦ θείου λόγου, νὰ λέῃ· «Δότε αὐτοῖς ὑμεῖς φαγεῖν». Κήρυκες τοῦ Εὐαγγελίου, φροντίστε γιὰ τὸν ἐπισιτισμὸ τοῦ φτωχοῦ λαοῦ, καὶ ἐγὼ θὰ εὐλογῶ κάθε προσπάθεια. Τὴ μυστικὴ αὐτὴ φωνὴ τοῦ Κυρίου ἄκουσαν καὶ ἐξετέλεσαν πιστοὶ ἐργάτες τῆς Ἐκκλησίας. Καὶ τὸ θαῦμα ἐπαναλήφθηκε τὸν 20ὸ αἰῶνα. Ἱεροκήρυκες, ποὺ δὲν εἶχαν τίποτα, ἀλλὰ κήρυτταν τὸ Χριστὸ καὶ καλοῦσαν τὸ λαὸ νὰ βοηθήσῃ ἀδελφοὺς ἕτοιμους νὰ πεθάνουν ἀπὸ τὴν πεῖνα, εὐλογήθηκαν ἀπὸ τὸν Κύριο καὶ ἵδρυσαν σὲ διάφορες πόλεις ἑστίες συσσιτίων ποὺ ἔθρεψαν χιλιάδες λαοῦ. Πῶς βρίσκονταν τὰ τρόφιμα, πῶς καλύπτονταν οἱ ἀνάγκες τῶν ἀνθρώπων, αὐτὸ τὸ γνωρίζουν μόνο ὅσοι ἀσχολήθηκαν μὲ τὸ ἔργο αὐτὸ τῆς ἐπιβιώσεως τοῦ λαοῦ μας. Τὸ θαῦμα τοῦ χορτασμοῦ τῶν πεντακισχιλίων ἐπαναλαμβανόταν. Ὅλοι τὸ ἔβλεπαν. Κι αὐτοὶ ἀκόμα οἱ ἄπιστοι θαύμαζαν πῶς ἡ Ἐκκλησία μὲ πιστοὺς ἐργάτες της κάνει τέτοια θαύματα.
Ἀλλ᾽ ἐὰν σὲ ἔκτακτες περιστάσεις ὅπως αὐτὲς ἡ Ἐκκλησία συνεχίζοντας τὸ ἔργο τοῦ Ἰησοῦ πρέπῃ νὰ ἐνδιαφέρεται γιὰ τὸν ἐπισιτισμὸ τοῦ πεινασμένου λαοῦ καὶ νὰ κάνῃ τὸ πᾶν ὥστε νὰ μὴν πεθαίνουν οἱ ἄνθρωποι ἀπὸ πεῖνα, ἀσυγκρίτως περισσότερο ὀ φείλει νὰ ἐνδιαφέρεται γιὰ τὸν πνευματικὸ ἐπισιτισμὸ τοῦ λαοῦ της. Τό κύριο, τὸ οὐσιῶδες ἔργο τῆς Ἐκκλησίας εἶνε ὁ λόγος τοῦ Θεοῦ. Αὐτὸς εἶνε ὁ ἄρτος μὲ τὸν ὁποῖο «τρέφονται ψυχαὶ Θεὸν πεινῶσαι» (Γρηγ. Ναζ.· P.G. 36,545).
Γιατὶ πεινᾷ καὶ ἡ ψυχή. Πεινᾷ τὴν ἀλήθεια. Ἀλλὰ ἡ ἀλήθεια δὲν εἶνε οἱ ποικίλες καὶ ἀλληλοσυγκρουόμενες φιλοσοφικὲς θεωρίες, ποὺ μπορεῖ νὰ περιέχουν κάποια ψήγματα ἀληθείας, γιὰ νὰ τὰ βρῇς ὅμως αὐτὰ πρέπει ν᾽ ἀνασκαλεύσῃς βουνὰ ὁλόκληρα ἀπὸ σκουριά, ἀπὸ πλάνες τοῦ ἀνθρώπινου νοῦ. Σωστὰ εἶπαν, ὅτι ἡ φιλοσοφία εἶνε ἡ ἱστορία τῶν ἀνθρωπίνων πλανῶν. Ἡ ἀλήθεια δὲν εἶνε τὰ φανταχτερὰ λόγια τῶν ῥητόρων καὶ φιλοσόφων. Αὐτά, ὅπως τὰ χαρακτήρισε κάποιος ἀπὸ τοὺς νεώτερους συγγραφεῖς, εἶνε ῥοκανίδια καὶ πριονίδια, τὰ ὁποῖα δὲν μπορεῖ νὰ φάῃ αὐτὸς ποὺ πεινᾷ. Ἡ ψυχὴ ζητάει τὴν ἀλήθεια. Ἡ ἀλήθεια εἶνε ἡ ἀτμόσφαιρα, μέσα στὴν ὁποία ζῇ καὶ ἀναπαύεται ἡ ψυχή. Αὐτὴ εἶνε «τὸ ὕδωρ τὸ ζῶν» (Ἰω. 4,11), αὐτὴ εἶνε ὁ ἄρτος ὁ ἐπουράνιος. Ἀλλὰ τοῦτο τὸν ἄρτο μόνο ὁ Ἰησοῦς Χριστὸς τὸν ἔχει. Ὁ ἴδιος διακήρυξε ὅτι Αὐτός εἶνε ἡ Ἀλήθεια, ἡ ἐνσαρκωμένη Ἀλήθεια· «Ἐγώ εἰμι ἡ ὁδὸς καὶ ἡ ἀλήθεια καὶ ἡ ζωή» (ἔ.ἀ. 14,6). Καὶ στὴν ἀρχιερατική του προσευχή, ἀπευθυνόμενος σὰν ἄνθρωπος πρὸς τὸν ἐπουράνιο Πατέρα, θερμὰ παρακαλεῖ γιὰ τοὺς μαθητάς του, νὰ ζοῦν ἐντὸς τῆς ἀληθείας, ἁγιαζόμενοι διαρκῶς καὶ προοδεύοντας πνευματικῶς· «Ἁγίασον αὐτοὺς ἐν τῇ ἀληθείᾳ σου· ὁ λόγος ὁ σὸς ἀλήθειά ἐστι» (ἔ,ἀ. 17, 17). Αὐτὴ τὴν ἀλήθεια, ὄχι τὴ φιλοσοφικὴ ἢ ἐπιστημονικὴ ἢ ὅποια ἄλλη ἐγκόσμια, ἀλ λὰ τὴν ἀ λήθεια τὴν θεία, τὴν μεταφυσική, αὐτὴν ποὺ ἦλθε ἄνωθεν καὶ δίνει ἀπάντησι στὰ ζητήματα τῆς ζωῆς καὶ τῆς ψυχῆς, αὐτὴ τὴν ἀλήθεια ἐ κήρυξε ὁ Κύριος καὶ αὐτὴν ὡς ἄρτον οὐράνιο παρέλαβαν οἱ μαθηταὶ καὶ διένειμαν στὶς πεινασμένες ψυχές. Στὸ στόμα τῶν ἀποστόλων ὁ λόγος τοῦ Θεοῦ αὐ ξανόταν καὶ πληθυνόταν σφόδρα - σφόδρα, ὅπως τὰ κλάσματα τῶν ἄρτων στὴν ἔρημο. Αὐτὸς ὁ λόγος, αὐτὸς ὁ ἐπουράνιος ἄρτος, διὰ μέσου τῶν διαδόχων τῶν ἀποστόλων ἐξακολουθεῖ μέσα στὴν Ἐκκλησία νὰ διανέμεται στοὺς πιστούς. Ἡ ἐντολὴ τοῦ Κυρίου γιὰ τὸν πνευματικὸ ἐπισιτισμὸ τοῦ λαοῦ ἐξακολουθεῖ ν᾽ ἀκούγεται ἔντονα· Ὦ ἐπίσκοποι καὶ ἱερεῖς καὶ διδάσκαλοι τῆς Ἐκκλησίας, «δότε αὐτοῖς φαγεῖν». Εἶστε ὑποχρεωμένοι νὰ παραθέτετε τράπεζα πνευματική. Καὶ ὅπως στὴν τράπεζα ὁποιουδήποτε, εἴτε βασιλέως εἴτε ἰδιώτου, εἴτε πλουσίου εἴτε φτωχοῦ, ὁ ἄρτος εἶνε ἀπαραίτητος, ἔτσι καὶ στὴν πνευματικὴ τράπεζα, ποὺ πρέπει νὰ στρώνετε, πρέπει νὰ ὑ πάρχῃ ὁ ἄρτος, ὁ λόγος τοῦ Θεοῦ. Ἀλλοίμονο ἐὰν ἀ φήσετε τὸ λαὸ τοῦ Θεοῦ χωρὶς πνευματικὴ τροφοδοσία.
Ὁσαδήποτε φιλανθρωπικὰ ἔργα ἐὰν κάνετε, ὀρφανοτροφεῖα, γηροκομεῖα, νοσοκομεῖα, ὑδραγωγεῖα, δρόμους καὶ γεφύρια, καὶ χρυσὸ καὶ ἀσήμι ἐὰν διανείμετε, ὅλα αὐτὰ δὲν μποροῦν ν᾽ ἀναπληρώσουν τὸ κύριο χρέος, ποὺ ἔχετε πρὸς τὸ λαό· καὶ αὐτὸ εἶνε ἡ κατάλληλη προσφορὰ τοῦ θείου λόγου, τὸ κήρυγμα τοῦ Εὐαγγελίου. Φιλανθρωπικὰ καταστήματα μπορεῖ ν᾽ ἀνεγείρῃ καὶ ὁ ἄπιστος ἀκόμη. Ἀλλὰ τὴν ἀλήθεια, τὸν πνευματικὸ ἄρτο ποὺ ζητοῦν οἱ πεινασμένες ψυχές, ποιός μπορεῖ νὰ τὸν δώσῃ; ἡ πολιτική; ἡ στοὰ τῶν μασόνων; ἡ ἐπιστήμη; ἡ φιλοσοφία; Ὄχι. Μόνο ἡ Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ, «ἥτις ἐστί», κατὰ τὸν ἀπόστολο Παῦλο, «στῦ λος καὶ ἑδραίωμα τῆς ἀληθείας» (Α' Τιμ. 3,15). Ἀλλοίμονο ἐὰν παύσῃ ὁ λόγος τοῦ Θεοῦ νὰ λαλῆται· θὰ ἐπέλθῃ τότε συμφορὰ πνευματικὴ ἀπερίγραπτη· θὰ ἐκπληρωθῇ ἡ προφητεία ποὺ λέει, ὅτι θὰ πέσῃ πεῖνα, λιμὸς ὄχι ἄρτου, ἀλλὰ «λιμὸς τοῦ ἀκοῦσαι λόγον Κυρίου» (Ἀμ. 8,11). Παρατηρῆστε τί γίνεται σὲ ἐπισκοπὲς ποὺ ἐπίσκοποι, ἀνίκανοι νὰ κηρύξουν τὸ λόγο τοῦ Θεοῦ, νομίζουν πὼς ἐκπληρώνουν τὸ καθῆκον τους ἀ σχολούμενοι μόνο σὲ ἔργα κοινωνικῆς προνοίας, διανέμοντας τρόφιμα καὶ ἐνδύματα – κι αὐτὰ ὄχι ἀπὸ τὰ δικά τους χρήματα, ἀλλ᾽ ἀπὸ ἐνισχύσεις ἑτεροδόξων. Σὲ τέτοιες ἐπισκοπὲς οἱ ἄνθρωποι ἔχουν μὲν τὰ στομάχια τους στραμμένα πρὸς τὸν ἐπίσκοπο, γογγύζοντας διαρκῶς ἐναντίον του γιὰ ἀδικίες στὴ διανομὴ τῶν ὑλικῶν πραγμάτων, ἀλλὰ τὰ πνεύματά τους τὰ ἔχουν στραμμένα πρὸς ἄλλες κατευθύνσεις, πρὸς διαφόρους διδασκάλους τῆς ἀπιστίας καὶ τῆς πλάνης.
Ὦ Κύριε! Δῶσε στὴν Ἐκκλησία διδασκάλους καὶ ποιμένες ποὺ νὰ πονοῦν τὸ λαό σου, νὰ νοιάζωνται γιὰ τὴν ἐπικράτησι στὴν κοινωνία ἀρχῶν δικαιοσύνης, ὥστε κανείς νὰ μὴ στερῆται τὰ ἀπαραίτητα γιὰ τὴ ζωή, ἀλλὰ κυρίως νὰ κοπιάζουν καὶ νὰ μοχθοῦν στὸ ἔργο τοῦ εὐαγγελισμοῦ τῶν ψυχῶν, καὶ καμμία πεινασμένη ψυχὴ νὰ μὴ μένῃ χωρὶς τὸν ἐπουράνιο ἄρτο. Γιατὶ αὐτὸς εἶνε ἡ μεγαλύτερη ἀνάγκη τοῦ κόσμου. Οἱ ἄνθρωποι ζοῦν μὲ τὴν ἀλήθειά σου, καὶ πάσχουν καὶ πεθαίνουν ὅταν αὐτὴ τοὺς λείψῃ. Ὦ Κύριε, φτάνει μία καὶ μόνη λέξι σου νὰ χορτάσῃ ψυχές. (†) ἐπίσκοπος Αὐγουστῖνος
Ο ΣΚΕΠΤΙΚΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ π. Δημητρίου Μπόκου
Έφτασε το βράδυ, αλλά κανένας δεν έφευγε. Οι μαθητές εξέφρασαν την αγωνία τους: Απόλυσέ τους, να ψάξουν για τροφή στα πλησιέστερα χωριά. Μα ο Χριστός είπε: «Δώστε τους εσείς να φάνε». Οι μαθητές έπεσαν από τα σύννεφα! «Έχουμε μόνο πέντε ψωμιά και δύο ψάρια». Πώς είναι δυνατόν να φάει τόσος κόσμος; Μπορούμε εμείς να πάμε να αγοράσουμε τροφές για τόσο λαό; Ούτε το τεράστιο ποσό των διακοσίων δηναρίων δεν θα έφτανε, όχι για να χορτάσουν, αλλά ούτε για να πάρει ο καθένας ένα κομματάκι (Κυριακή Η΄ Ματθαίου).
Ο Χριστός μάλιστα πείραζε κιόλας τον Φίλιππο, λέγοντάς του: «Πόθεν αγοράσωμεν άρτους ίνα φάγωσιν ούτοι;» (Ιω. 6, 5). Τον ίδιο προβληματισμό εξέφρασαν οι μαθητές και λίγο αργότερα, όταν χρειάστηκε να τραφούν άλλοι «τετρακισχίλιοι άνδρες χωρίς γυναικών και παιδίων».
Αν και είχαν δει το θαύμα του χορτασμού των πεντακισχιλίων με πέντε μόνο άρτους και δύο ψάρια, όμως και πάλι αναρωτήθηκαν με αμηχανία: Πώς είναι δυνατόν να βρεθούν στην ερημιά τόσα ψωμιά για να χορτάσει τόσος όχλος; Αν και είχαν δει εν τω μεταξύ πολλά άλλα θαύματα, ο σκεπτικισμός και η ολιγοπιστία δεν έλειψαν.
Ο Χριστός χρησιμοποίησε αυστηρή γλώσσα απέναντί τους, επειδή αδυνατούσαν να απαγκιστρωθούν από τον στείρο, στενόμυαλο ορθολογισμό τους. Τους λέει: Τόσα είδατε και ακούσατε και ακόμα δεν καταλαβαίνετε τίποτε; «Ούπω νοείτε ουδέ συνίετε; Έτι πεπωρωμένην έχετε την καρδίαν υμών;» (Μαρκ. 8, 17). Δεν υπάρχει μόνο η λογική στον κόσμο.
Όλα αυτά θυμίζουν τη στάση των Εβραίων στην έρημο, όπου, αν και είχαν δει συγκλονιστικές παρεμβάσεις του Θεού, γόγγυζαν πολλές φορές εναντίον του. Όπως, όταν μετά από πορεία τριών ημερών από το Σινά, θυμήθηκαν την «καλοπέραση» που είχαν στην Αίγυπτο. Ξέχασαν το μαστίγιο και θυμόντουσαν μόνο τα ψάρια, τα πεπόνια, τα αγγούρια, τα πράσα, τα κρεμμύδια και τα σκόρδα που έτρωγαν. Βαρέθηκαν το μάννα που έστελνε ο Θεός κάθε μέρα και πεθύμησαν κρέας.
Ακόμα και ο μέγας Μωυσής λιγοψύχησε. Ξέχασε προς στιγμήν ποιον είχε απέναντί του.
«Πού θα βρω εγώ κρέας να δώσω σε όλον αυτόν τον λαό;» ρώτησε. Μα ο Κύριος του είπε ότι θα τους προμηθεύσει κρέας, όχι για μια και δυο και πέντε και δέκα και είκοσι μέρες, αλλά για ένα ολόκληρο μήνα.
Κάτι τέτοιο όμως φάνηκε ακόμα και στον Μωυσή απίστευτο. «Εξακόσιες χιλιάδες μάχιμους άνδρες έχει ο λαός αυτός και λες πως θα τους δώσεις κρέας για ολόκληρο μήνα; Πόσα πρόβατα και βόδια θα σφαγούν για να επαρκέσουν; Ή θα συγκεντρωθούν όλα τα ψάρια της θάλασσας για να τους φτάσουν;» Ο Θεός όμως είπε: «Μήπως το χέρι του Κυρίου δεν μπορεί να κάνει τέτοιο πράγμα; Θα δεις λοιπόν τώρα μπροστά σου αν θα πραγματοποιηθεί ο λόγος μου ή όχι».
Και έστειλε ο Θεός γύρω από την κατασκήνωση του λαού αμέτρητα ορτύκια. Σχημάτισαν ένα τεράστιο στρώμα, πλάτους μιας ημέρας δρόμου και ύψους δύο πήχεων. Όλη τη μέρα και όλη τη νύχτα και όλη την επόμενη μέρα μάζευαν ορτύκια. Τα ξήραναν και επί ένα μήνα έτρωγαν.
Γιατί άραγε ο άνθρωπος είναι πάντα τόσο σκεπτικιστής απέναντι σε ό,τι δεν υποτάσσεται στη λογική του;
Μήπως αυτή και μόνο είναι ο θεός του, αυτήν και μόνο έχει πρόθεση να προσκυνάει;
Καλή, ευλογημένη εβδομάδα!
ΕΝΟΡΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ 27/7 έως 2/8/2026
- 27/7 ΔΕΥΤΕΡΑ Αγίου Μεγαλομάρτυρος Παντελεήμονος: Θεία Λειτουργία 06:45-08:45
- 1/8 ΣΑΒΒΑΤΟ Θεία Λειτουργία-Μικρός Αγιασμός 06:30-08:30(κάτω Ι. Ν.)
- 2/8 ΚΥΡΙΑΚΗ ΄Θ ΜΑΤΘΑΙΟΥ: Θεία Λειτουργία 06:45-09:45
Πατρῶν Χρυσόστομος: “Ἡ πληγή καί ἡ ἀδικία ἐναντίον τῆς Κύπρου, εἶναι ἐντροπή γιά τήν «πολιτισμένη» ἀνθρωπότητα”.

«Μέ τήν ἀνοχή δυστυχῶς τῶν μεγάλων, ἐτόνισε ὁ Σεβασμιώτατος, συνεχίζεται ἓνα δράμα γιά τήν Κύπρο, τό ὁποῖο ἂρχισε τό 1974, μέ τήν βάρβαρη τουρκική εἰσβολή. Χιλιάδες ἀγωνιστές πότισαν μέ τό αἷμα τους τά ἃγια χώματα τῆς Κύπρου, Ἑλληνοκύπριοι καί Ἓλληνες ἐκ τῆς Μητροπολιτικῆς Πατρίδος. Χιλιάδες οἱ ἀγνοούμενοι, ἀλλά καί οἱ ἐκτοπισμένοι ἀπό τίς πατρογονικές ἑστίες.
Εἶναι χρέος μας, ὂχι μόνο νά διατηροῦμε νωπές τίς μνῆμες, ἀλλά νά ὑψώνωμε τήν φωνή μας καί νά διεκδικοῦμε τήν δικαίωση τῆς Κύπρου καί τήν ἂρση τῆς μεγάλης αὐτῆς ἀδικίας, ἡ ὁποία κρατεῖ διχοτομημένη τήν Μεγαλόνησο.
Ἡ Ἱερά Μητρόπολις Πατρῶν, τιμᾶ τήν μνήμη τῶν εὐκλεῶς ἀγωνιζομένων καί ἡρωικῶς πεσόντων ὑπερασπιστῶν τῆς Κύπρου, ἀλλά καί τῶν ἀγνοουμένων, σέ συνεργασία μέ τούς Κυπρίους τῆς Ἀχαΐας…»
Ἐν συνεχείᾳ τόν λόγον ἒδωσε ὁ Σεβασμιώτατος στόν Πρόεδρο τῆς Ἑνώσεως Κυπρίων Νομοῦ Ἀχαΐας κ. Εὐάγγελον Πολυβίου, ὁ ὁποῖος ἀνεφέρθη μέ λόγια συγκλονιστικά στό δρᾶμα τῆς Κύπρου. Συγκίνηση προκάλεσε τό ὃτι ὁ Πρόεδρος τῆς Ἑνώσεως Κυπρίων, ἦτο ἐνδεδυμένος μέ τήν Κυπριακή παραδοσιακή στολή, ὃπως καί ἂλλα μέλη τῆς Ἑνώσεως.
Ἀκολούθησε τό ἱερό Μνημόσυνο ὑπέρ μακαρίας μνήμης καί αἰωνίου ἀναπαύσεως τῶν πεσόντων καί τῶν ἀθώων θυμάτων, τῆς τουρκικῆς θηριωδίας.
Η ΠΛΗΡΗΣ ΑΝΑΣΥΣΤΑΣΗ π. Δημητρίου Μπόκου
Και όμως!
Οι άνθρωποι σώθηκαν, μα όχι όλοι. Ο ελευθερωτής στρατηγός δεν μπορούσε να επαναφέρει στη ζωή τους νεκρούς, ούτε να διασώσει όσο μέρος της λείας είχε ήδη διασκορπιστεί και κατασπαταληθεί. Δεν μπορούσε να περισώσει ό,τι είχε ήδη διαφύγει οριστικά από τα χέρια του.
Υπάρχει όμως ένας στρατηγός, «βασιλεύς μέγας επί πάσαν την γην», που έχει τη δύναμη να διορθώνει τα πάντα. Που μπορεί να ξαναπάρει ό,τι έχει χαθεί, ό,τι έχει καταστραφεί, ό,τι έχει θανατωθεί. Μπορεί να ξαναφτιάξει τα πάντα όπως ήταν πριν και ακόμα καλύτερα.
Είναι ο νικητής Χριστός, που έρχεται και αναδημιουργεί ό,τι έχασε ο άνθρωπος. Γι’ αυτό και φροντίζει επιμελώς να μην αφεθεί κανένα μέρος του κατεστραμμένο. Παίρνει πάνω του και σηκώνει από τον τόπο της καταστροφής όλα τα κομμάτια του, ακόμα κι αν έχουν διασκορπιστεί στους τέσσερες ανέμους. Δεν αφήνει ούτε το παραμικρό κομματάκι του. Γιατί ό,τι μείνει πεταμένο κάτω θα χαθεί. Θα σαπίσει. Θα γίνει χώμα. Θα πεθάνει οριστικά. «Το γαρ απρόσληπτον, αθεράπευτον. Ο δε ήνωται τω Θεώ, τούτο και σώζεται» (Αγ. Γρηγορίου Θεολόγου, Επιστολή προς Κληδόνιον, PG 37, 181C-184A).
Τί σημαίνει αυτό;
Ο άνθρωπος θανατώθηκε από τον εχθρό ολόκληρος. Σώμα, ψυχή και νους. Ο διάβολος τον εξουσίασε απόλυτα. Έτσι και ο Χριστός παίρνει πάνω του, προσλαμβάνει, τον όλο άνθρωπο. Κάνει δικά του όλα τα κομμάτια του ανθρώπου. Δεν αφήνει τίποτε απέξω. Παίρνει το σώμα του, την ψυχή του, τον νου του. Ντύνεται ολόκληρη την ανθρώπινη φύση. Δεν παίρνει μέρος της, μόνο σώμα ή μόνο ψυχή και μάλιστα χωρίς τον νου, όπως ανόητα έλεγαν πολλοί αιρετικοί. Γίνεται ο πιο κανονικός, ο πιο πλήρης άνθρωπος.
Κατεβαίνει στο βασίλειο του εχθρού και τον κατανικάει. Και έτσι ντυμένος με την ανθρώπινη φύση, με τον άνθρωπο στους ώμους του, ανεβαίνει. Και όλο ανεβαίνει. Ξεπερνάει τους αγγέλους, τους ουρανούς. Φτάνει ως εκεί που δεν έχει κάτι άλλο ψηλότερα. Στον θρόνο του Θεού. Και κάθεται «εκ δεξιών του Πατρός». Ο άνθρωπος πλέον κάθεται στα δεξιά του Θεού πλήρης, σώμα, ψυχή και νους, ενωμένος τέλεια με τον Θεό.
Αν κάτι από αυτά δεν το έπαιρνε πάνω του ο Χριστός, δεν το προσλάμβανε στον εαυτό του, θα έμενε κάτω. Αθεράπευτο. Στο βασίλειο του εχθρού. Νεκρό. Σώθηκε μόνο ό,τι ενώθηκε με τον Θεό στο πρόσωπο του Χριστού. Γι’ αυτό ο Χριστός δεν έκανε προχειροδουλειές. Πήρε πάνω του προσεκτικά από κάτω όλα τα ανθρώπινα στοιχεία. Ό,τι ήταν του ανθρώπου. Σώμα, ψυχή και νου. Τα ένωσε μέσα του με τον Θεό. Έγινε και παραμένει εσαεί Θεός και άνθρωπος.
Το ασύλληπτο αυτό γεγονός διακήρυξε η Δ΄ Οικουμενική Σύνοδος (Κυριακή των Αγίων Πατέρων).
Και όλα αυτά, για να γίνεται και ο κάθε άνθρωπος θεός, αν βέβαια το θέλει. Με το ζόρι ποτέ!
Καλή, ευλογημένη εβδομάδα!
ΕΝΟΡΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ 20/7 έως 27/7/2026
- 20/7 ΔΕΥΤΕΡΑ Προφήτου Ηλιού: Θεία Λειτουργία 06:45-09:00
- 25/7 ΣΑΒΒΑΤΟ Κοίμησις της Αγίας Άννης: Θεία Λειτουργία 06:45
- 26/7 ΚΥΡΙΑΚΗ Η΄ ΜΑΤΘΑΙΟΥ-Αγίας Οσιομάρτυρος Παρασκευής: Θεία Λειτουργία 06:45-09:45
- 27/7 ΔΕΥΤΕΡΑ Αγίου Μεγαλομάρτυρος Παντελεήμονος: Θεία Λειτουργία 06:45-08:45
Η πολύαθλος Αγία Μαρίνα
Η μνήμη ενός Αγίου αποτελεί σημαντικό γεγονός για την Εκκλησία. Η μνήμη των Αγίων γίνεται και αφορμή χαράς, και επικοινωνίας μεταξύ των μελών της Εκκλησίας.
Όπως είναι γνωστό, ως ημέρα εορτής των αγίων θεωρήθηκε η ημέρα της εξόδου τους από το μάταιο τούτο κόσμο, προς την αληθινή ζωή. Η ημέρα αυτή είναι η γέννησή τους στον τρόπο του «πραγματικώς υπάρχειν». Η αιώνια ζωή είναι η όντως, έτσι μας αποκάλυψε ο Ίδιος ο εναθρωπήσας Θεός μας. Οι άγιοι βιώνουν από το νυν αυτή την αγία πραγματικότητα.
Αυτό δείχνει ότι οι Άγιοι, όπως όλοι οι άνθρωποι, εξακολουθούν να ζουν και μετά την έξοδο της ψυχής τους από το σώμά τους, και αυτό αποδεικνύεται και από ένα άλλο στοιχείο που μπορούμε να το δούμε εμπειρικά με τα άφθαρτα λείψανα των Αγίων, τα οποία ευωδιάζουν και θαυματουργούν.
Οι Άγιοι σ’ όλη την επίγεια ζωή τους αγωνίσθηκαν να αποκτήσουν υπαρξιακή κοινωνία με τον Άγιο Τριαδικό μας Θεό και γι’ αυτό νίκησαν το διάβολο και τις μεθοδείες του, διάλυσαν τις «μηχανές του» με την δύναμη της Χάριτος του Θεού που ενοικεί μέσα τους. Το βλέπουμε καθαρά στην περίπτωση της Αγίας Μαρίνας, όχι σαν θεωρητική διατύπωση, μα πραγματικότητα, που άφησε άναυδους ακόμη καί τους διώκτες. Σε κάποιες αγιογραφίες εικονίζεται η αγία να κρατεί το διάβολο από τα κέρατα, να τον εμπαίζει και να τον καταισχύνει. Αυτό έγινε όταν κλεισμένη στη φυλακή μετά τα μαρτύρια που την υπέβαλαν οι απάνθρωποι βασανιστές της, φανερώνεται μπροστά της ο μισάνθρωπος για την εκφοβίσει, μ’ αυτή με το όπλο της πίστεως στο Χριστό τον κατατρόπωσε αναγκάζοντάς τον σε φυγή. Όντως ο διάβολος είναι ανίσχυρος, μπροστά στην πιστότητα του χριστιανού. Ο πιστός στον Χριστό μπορεί με τη δύναμή Του να νικήσει και να ξευτελίσει τις πολυμήχανες δολοπλοκίες του.
Η Αγία Μαρίνα γεννήθηκε στην Αντιόχεια της Πισιδίας στα χρόνια του αυτοκράτορα Αυρηλίου Κλαυδίου (270 μ. Χ.). Χρόνια δύσκολα για την Εκκλησία, διότι με σκληρότητα διώκονταν οι χριστιανοί. Και μόνο το όνομα χριστιανός κινούσε το μηχανισμό διωγμού, και η τιμωρία ήταν το μαρτύριο και ο θάνατος. Η καταγωγή της Μαρίνας ήταν από επίσημη οικογένεια της Πισιδίας. Ο πατέρας Αιδέσιος αρκετά εύπορος ήταν μάλιστα και ιερέας των εκεί ειδωλολατρικών ναών. Το ίδιο και η μητέρα της, που λίγες ημέρες μετά τη γέννησή της Μαρίνας πέθανε αφήνοντας το σύζυγό της σε πένθος και τη μικρή Μαρίνα στην ορφάνια. Μη μπορώντας ο πατέρας μόνος του νά γίνει τροφός του νηπίου ανάθεσε την ανατροφή της σε μια εξαιρετική γυναίκα της πόλεως.
Με προθυμία και γεμάτη αγάπη καθώς ήταν, ανάλαβε τό μεγάλωμα της μικρής ορφανής. Ο πατέρας της Μαρίνας δεν γνώριζε μια λεπτομέρεια, ότι η τροφός στην οποία παρέδωσε τη μικρή του κόρη, Μαρίνα, ήταν χριστιανή. Έτσι η αγία Μαρίνα διδάχθηκε την αλήθεια του Ευαγγελίου από τα μικρά της χρόνια. Σε ηλικία δεκαπέντε ετών αποκάλυψε στον πατέρα της ότι είναι Χριστιανή. Εκείνος στην αρχή δοκίμασε έκπληξη και στην συνέχεια θυμό και αγανάκτηση. Μάλιστα της δήλωσε, πως έπαψε να την θεωρεί παιδί του.
Ο έπαρχος Ολύβριος δεν άργησε να πληροφορηθεί το γεγονός και διέταξε να την συλλάβουν. Όταν όμως την είδε, θαμπώθηκε από την ομορφιά της και της ζήτησε να γίνει σύζυγός του, αφού πρώτα αρνηθεί τον Χριστό. Εκείνη αντέδρασε έντονα. Σε κάθε προσπάθεια του Ολυβρίου να την πείσει να αποκηρύξει την πίστη της και να λατρεύσει τα είδωλα, αυτή απαντούσε θαρραλέα «είμαι Χριστιανή». Αποτέλεσμα ο σκληρός βασανισμός της. Καταξέσχισαν τίς σάρκες της με ραβδιά, την κρέμμασαν και την φυλάκισαν και επειδή εξακολουθούσε να παραμένει σταθερή στην πίστη της την έκαψαν με αναμμένες λαμπάδες. Οι πληγές της όμως γιατρεύθηκαν αμέσως, με αποτέλεσμα πολλοί από τους παρευρισκομένους που είδαν το θαύμα να πιστεύσουν στον Χριστό.
Η Αγία Μαρίνα παρά το νεαρό της ηλικίας της έδειξε μια ασύλληπτη στερρότητα πίστεως, που κατέπληξε τους διώκτες του Χριστού με πρώτο και καλύτερο τον πατέρα της Αιδέσιο. Η νεαρή κόρη έμεινε για παντοτεινά πιστή στο Χριστό.
Ο έπαρχος, τυφλωμένος από το μίσος, διέταξε να την αποκεφαλίσουν. Με τον τρόπο αυτό τελειώθηκε και έλαβε τον στέφανο του μαρτυρίου. Ήταν μόλις 15 ετών. Η μαρτυρική έξοδος έγινε στις 17 Ιουλίου του 285 μ.Χ.
Η Εκκλησία μας ευθύς αμέσως τήν κατάταξε στη χορεία των μαρτύρων της, ενώ πολύ γρήγορα διαδόθηκε η φήμη της πολυάθλου Μαρίνας. ΠΗΓΗ: https://www.imkifissias.gr/index.php/keimena-orthodoksias/291-i-polyathlos-agia-marina
Ἡ ἑορτὴ τοῦ Ἁγίου Γρηγορίου Δέρκων, στὴ Ζουμπάτα Πατρῶν
Ἡ ὀρεινὴ Ζουμπάτα τῶν Πατρῶν, ἑόρτασε τὴν μνήμη (ἐκ μεταθέσεως), τοῦ ἡρωικοῦ καὶ ἁγίου τέκνου της, Ἐθνοϊερομάρτυρος Μητροπολίτου Δέρκων Γρηγορίου, ὁ ὁποῖος ἐγεννήθη τὸ 1750, σ΄ αὐτὸν τὸν ἱστορικὸ τόπο, ἀπὸ τοὺς εὐσεβεῖς γονεῖς του Κανέλλο καὶ Μαλάμω.
Ἡ πορεία του συγκλονιστική, ἡ ἀγάπη του γιὰ τὴν Πατρίδα παραδειγματική, ἡ πίστη του στὸν ἀληθινὸ Θεό θυσιαστική. Σὲ ἡλικία 27 ἐτῶν ἐχειροτονήθη Μητροπολίτης Λακεδαιμονίας. Ἀγωνίστηκε γιὰ τὴν Πίστη καὶ τὸ Γένος. Φυλακίστηκε ἀπὸ τοὺς Τούρκους στὶς φοβερὲς φυλακές της Τριπολιτςᾶς. Κατεστάθη ἀπὸ τὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο Μητροπολίτης Βιδύνης (περιοχὴ Βουλγαρίας, ἡ ὁποία ἀνῆκε τότε στὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο) καὶ ἐκεῖ ἀγωνίστηκε γιὰ τὴν Ὀρθοδοξία καὶ τὴν ἐλευθερία τῆς Πατρίδος. Τέλος κατεστάθη Μητροπολίτης Δέρκων τῆς Κωνσταντινουπόλεως, ὅπου ἔλαμψε ὥσπερ φαεινὸς ἀστήρ, ἀξιωθεὶς μαρτυρίων στὶς φυλακὲς τῆς Κωνσταντινουπόλεως μὲ ἄλλους Ἀρχιερεῖς καὶ ἐν τέλει μαρτυρικοῦ θανάτου δι΄ ἀπαγχονισμοῦ, στὶς 3 Ἰουνίου 1821.
Ὁ Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Πατρῶν, ἀνέδειξε τὴν ἡρωϊκὴ αὐτὴ προσωπικότητα, ἀπὸ τὴν ἀρχὴ τῆς ἐν Πάτραις Ἀρχιερατείας του. Ἔστησε τὴν προτομὴ τοῦ Ἐθνοϊερομάρτυρος Ἱεράρχου, στὴν γενέτειρά του Ζουμπάτα καὶ ὥρισε νὰ τιμᾶται ἡ μνήμη του, κάθε χρόνο ἐκεῖ, τὴν δεύτερη Κυριακὴ τοῦ Ἰουλίου.
Μὲ τὴν συμπλήρωση 200 ἐτῶν ἀπὸ τῆς Ἐπαναστάσεως τοῦ 1821, ὁ Ἐθνοϊερομάρτυς Γρηγόριος Δέρκων, κατετάγη ἐπισήμως στὶς δέλτους τῶν Ἁγίων. Στὴ Ζουμπάτα, ἐθεμελιώθη καὶ ἀνεγείρεται , ὡραιότατος πρὸς τιμήν του Ναός.
Στὴν Πάτρα ἡ μνήμη του τιμᾶται στὶς 3 Ἰουλίου καὶ στὸ χωριό του, τήν β’ Κυριακὴ τοῦ Ἰουλίου, ἑκάστου ἔτους.
Ἔτσι τὴν Κυριακή 12 Ἰουλίου ἐ. ἔ, ὁ Σεβασμιώτατος, ἀνῆλθε στὴ Ζουμπάτα καὶ ἐλειτούργησε στὸν Ἱερὸ Ναὸ τῆς Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου, ἐπὶ τῇ Ἱερᾷ Μνήμῃ τοῦ Ἁγίου Γρηγορίου Δέρκων. Πλῆθος πιστῶν, συμμετεῖχε στοὺς λαμπρούς ἑορτασμοὺς (Θεία Λειτουργία, Λιτανεία, κατάθεση στεφάνων). Παρέστησαν, ὁ Ἀντιπεριφερειάρχης κ. Φωκίων Ζαΐμης, ὁ Πρόεδρος τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου Πατρῶν κ. Χρῖστος Πατούχας, ὁ Πρόεδρος τοῦ Πολιτιστικοῦ Συλλόγου Μοίρα – Ζουμπάτας κ. Κωνσταντῖνος Ἀγγελόπουλος, τὸν ὁποῖον εὐχαρίστησε ἰδιαιτέρως ὁ Σεβασμιώτατος γιὰ τὴν δραστηριότητα τοῦ καὶ τὴν συνεργασία του μὲ τὴν Ἱερὰ Μητρόπολη, ὁ Πρόεδρος τῆς Κοινότητος Μοίρα – Ζουμπάτας, Πρόεδροι ἄλλων Συλλόγων καὶ Ἐκπρόσωποι Ἀρχῶν καὶ Φορέων.
Στὴν ὁμιλία του ὁ Σεβασμιώτατος, ἐξῆρε τὴν προσωπικότητα τοῦ μαρτυρικοῦ καί, Ἁγίου Ἱεράρχου, μίλησε γιὰ τὶς θυσίες τοῦ Κλήρου καὶ τὴν προσφορὰ τῆς Ἐκκλησίας, στὸν ὑπὲρ τῆς πίστεως καὶ τῆς ἐλευθερίας τῆς Ἑλλάδος ἀγῶνα, κατὰ τὰ μαῦρα χρόνια τῆς Τουρκοκρατίας καὶ στὴν ἀνάγκη διατήρησης ζωντανῆς της μνήμης καὶ τῆς Ἱερᾶς παρακατάθηκης, τὴν ὁποίαν ἐκεῖνοι μᾶς ἄφησαν.
Ματὰ τὴν Θεία Λειτουργία, σχηματίστηκε λιτανευτικὴ πομπή, μὲ τὴν Εἰκόνα τοῦ Ἁγίου Γρηγορίου Δέρκων, ἡ ὁποία κατέληξε στὸν τόπο, ὅπου ἡ προτομή τοῦ Ἐθνοϊερομάρτυρος. Ἐκεῖ ἀνεπέμφθη δέησις, κατετέθησαν στέφανοι καὶ ἐψάλη ὁ Ἐθνικὸς Ὕμνος.
Άγιος Νικόδημος σάλπιξ θεόφθογγος, ὤφθης τοῦ Πνεύματος.
Ο Όσιος γεννήθηκε από τους ευσεβείς και ενάρετους Αντώνιο και Αναστασία Καλλιβρούτση το έτος 1749 μ.Χ. στο νησί της Νάξου. Οι ευσεβείς γονείς του του έδωσαν το όνομα Νικόλαος. Ο μικρός Νικόλαος από μικρός έδειξε την κλίση του προς την πίστη και την ευφυία.
Τα πρώτα γράμματα τα έμαθε στο νησί του και συνέχισε στη σχολή της ίδιας πόλης, όπου ευτύχησε να έχει δάσκαλο τον αρχιμανδρίτη Χρύσανθο, κατά σάρκα αδελφό του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού. Συνέχισε τις σπουδές του σε ηλικία 16 ετών στην Ελληνική σχολή της Σμύρνης, όπου έλαβε ανώτερη παιδεία και αρετές δίπλα σε φημισμένους διδασκάλους. Στη συνέχεια πήγε στη Σμύρνη για ανώτερες σπουδές, στην περίφημη Ευαγγελική Σχολή. Ήταν τέτοια η επίδοσή του ώστε ο μητροπολίτης Ιερόθεος τον προόριζε για μελλοντικό διευθυντή της Σχολής. Σπούδασε Θεολογία, Φιλολογία, Φιλοσοφία, Οικονομία, Ιατρική, Αστρονομία, ακόμα και Στρατιωτικά. Έμαθε άπταιστα γαλλικά, ιταλικά και λατινικά, έχοντας ισχυρότατη μνήμη.
Το έτος 1775 τον βρίσκουμε στη μονή του Αγίου Διονυσίου του Αγίου Όρους να λαμβάνει το μοναχικό σχήμα και το όνομα Νικόδημος. Οι πατέρες της Μονής διείδαν τα προσόντα του και τον διόρισαν αναγνώστη και γραμματέα του Μοναστηριού. Είναι υπόδειγμα διακονίας και πράξεων αρετής. Ως εργόχειρο είχε την αντιγραφή των κωδίκων της Μονής. Το θεώρησε ευλογία να βρίσκεται στην πλουσιότατη βιβλιοθήκη της μονής και των άλλων μοναστηριών και να μελετά με πάθος τους Πατέρες της Εκκλησίας και τους αρχαίους συγγραφείς. Αλληλογραφεί με τον Οικουμενικό Πατριάρχη και Εθνομάρτυρα Γρηγόριο Ε΄ και άλλους λόγιους της εποχής.
Ως Θεολόγος εκφράζει την βιβλική και αγιοπατερική διδασκαλία. Αποκρούει την δυτική επίδραση στη Θεολογία και στην πράξη της Εκκλησίας από τους αιρετικούς «ιεραποστόλους». Με την βοήθεια του συμμοναστού του, ιερομονάχου Αγαπίου του Κρητός , στα 1790, κατορθώνει και συγκεντρώνει, κωδικοποιεί και ερμηνεύει όλους τους ιερούς κανόνες της Εκκλησίας στο σπουδαιότερο θεολογικό έργο το «Πηδάλιο». Μεγάλος άθλος αν αναλογιστούμε τις συνθήκες της εποχής εκείνης. Το «Πηδάλιο» μέχρι σήμερα κυριότερο εγχειρίδιο του Κανονικού και Εκκλησιαστικού Δικαίου. Η ερμηνεία του στους Ιερούς κανόνες αποτελεί αυθεντία.
Αποσύρεται σε ένα κελί και επιδίδεται με ασκητικό ζήλο στη μελέτη και συγγραφή πολλών ψυχωφελών, θεολογικών και αγιολογικών βιβλίων. Ξεχωρίζουν, θα λέγαμε, τα έργα ο «Συναξαριστής», το «Εορτοδρόμιον», η «Νέα Κλίμακα», ο «Αόρατος Πόλεμος», «Πνευματικά Γυμνάσματα», «Συμμβουλευτικόν Εγχειρίδιον» και άλλα πολλά.
Ο Όσιος ήταν σπουδαία εκκλησιαστική φυσιογνωμία του 18ου αιώνα. Έβαλε την προσωπική της σφραγίδα στην Εκκλησία και στο Γένος κατά την κρίσιμη εκείνη περίοδο με την Οθωμανική αυτοκρατορία να βρίσκεται στο απόγειο της δύναμής της. Αποσόβησε τον κίνδυνο της αλλοιώσεως του Ορθοδόξου φρονήματος από την δράση παπικών και προτεσταντών «ιεραποστόλων», οι οποίοι ασκούσαν ασφυκτικό προσηλυτισμό εις βάρος των υπόδουλων Ορθοδόξων Ελλήνων.
Ο Άγιος είναι γνωστός και από την πρωταγωνιστική δράση του στο λεγόμενο κίνημα των Κολλυβάδων. Το κίνημα αυτό ξεκίνησε από μια ομάδα αγιορειτών μοναχών ,των αντιθεμένων στην τέλεση μνημόσυνων την Κυριακή. Έλεγαν ότι η Κυριακή είναι ημέρα χαρμόσυνη, ημέρα αφιερωμένη στην Ανάσταση του Κυρίου και πρότασή τους ήταν τα μνημόσυνα να τελούνται το Σάββατο, που είναι ημέρα αφιερωμένη στους κεκοιμημένους, Υπήρξε αντίδραση από τους επηρεασμένους από τη νοοτροπία των αιρετικών της Δύσης. Γρήγορα το κίνημα των Κολλυβάδων πήρε τη μορφή αγώνα για την επιστροφή στις γνήσιες πρακτικές της αρχαίας εκκλησίας. Μερικές από τις σημαντικότερες προτάσεις των Κολλυβάδων ήταν η συχνή Θεία Κοινωνία των πιστών, η εμμονή στην παράδοση της Εκκλησίας και στο πνεύμα των Ιερών Κανόνων, η καταξίωση της ασκητικής ζωής, η μελέτη της Αγίας Γραφής, η απόρριψη των λατινογενών στοιχείων στη ζωή της Εκκλησίας, η απόρριψη της τυπολατρίας και κυρίως η απόρριψη της εκκοσμίκευσης στην Εκκλησία. Παράλληλα προωθούσαν την παιδεία, ως βασικό παράγοντα της πνευματικής ολοκλήρωσης του ανθρώπου, διαμορφώνοντας έτσι έναν Ελληνικό και Ορθόδοξο Διαφωτισμό .Ο Νικόδημος είναι παραδοσιακός φωτιστής του γένους.
Θετική ήταν η συμβολή του κινήματος των Κολλυβάδων στο νεοσύστατο Ελληνικό κράτος. Μεγάλες μορφές της εκκλησιαστικής και πνευματικής ζωής επηρεάζονται από τις ιδέες του κινήματος. Αναφέρουμε τον Άγιο Νικόλαο Πλανά, τον Άγιο Παπουλάκο , τον Παπαδιαμάντη, τον Μωραϊτίδη και τον Άγιο Νεκτάριο. Σημειωτέον ότι ο σύγχρονος γνήσιος μοναχισμός ακολουθεί τις αρχές του κινήματος των Κολλυβάδων.
Προαισθανόμενος το τέλος του, ζήτησε και τέλεσαν όλα τα απαραίτητα χριστιανικά του καθήκοντα. Έκανε γενική εξομολόγηση, τέλεσαν Ευχέλαιο, κοινωνούσε καθημερινά σχεδόν τις τελευταίες ημέρες και προσπαθούσε με δυσκολία να επαναλαμβάνει την ευχή «Κύριε Ιησού Χριστέ, Υιέ Θεού, ελέησόν με».
Τη νύκτα της 13ης προς την 14η Ιουλίου βρισκόταν στο κελί του πλήθος μοναχών, προσευχομένων και θλιβομένων, για την στέρηση τέτοιου διδασκάλου και απλανούς οδηγού. « Τη δε έκτη ώρα της νυκτός εις ερώτηση των αδελφών, πώς έχεις Διδάσκαλε;, αποκρίθηκε με σβησμένη φωνή: «Αποθνήσκω, αποθνήσκω, αποθνήσκω. Αλλά σας παρακαλώ μεταλάβετέ με!». Και ούτως ευτρεπισθεὶς μετέλαβε του Σώματος και Αίματος του Κυρίου. Και μετ’ ολίγην ώρα εύρον αυτόν έχοντα τας χείρας εσταυρωμένας και τους πόδας ηπλωμένους. Διδάσκαλε, τον ρώτησαν, τι κάμνεις; Ὁ δε ἀπεκρίθη, τον Χριστό έβαλα μέσα μου και πώς να μην ησυχάσω;…».
Και έτσι την 14η Ιουλίου του 1809 «ανατέλλοντος του αισθητού ήλιου εις την γην, εβασίλευσε ο νοητός ήλιος της Εκκλησίας του Χριστού». Ολόκληρο το Άγιον Όρος πένθησε και θρήνησε, γιατί αισθάνθηκε αρφανεμένο. Ένας απλός τάφος έξω από το κελί των αγαπημένων του αδελφών Σκουρταίων δέχθηκε το ταλαιπωρημένο σώμα του, μετά από εξήντα χρόνια επίγειας παρουσίας.
Η Εκκλησία μας επάξια από το έτος 1955 μ.Χ. τον κατέταξε στο Αγιολόγιο της.
Μυργιώτης Παναγιώτης
Μαθηματικός
Ἐγκαίνια Ἱεροῦ Ναοῦ Παναγίας Σουμελᾶ, στόν Ἀπιδεῶνα, Πατρῶν.
Μέ λαμπρότητα ἐτελέσθησαν ὑπό τοῦ Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Πατρῶν κ.κ. Χρυσοστόμου, τά Ἐγκαίνια τοῦ Ἱεροῦ Ναοῦ τῆς Παναγίας Σουμελᾶ, στό Κοιμητήριο τῆς Ἐνορίας τοῦ Ἁγίου Γεωργίου, στόν Ἀπιδεῶνα Πατρῶν.
Ὁ Ἀπιδεών εἶναι χωριό τό ὁποῖο κατοικήθηκε ἀπό Ποντίους ἀδελφούς μας, οἱ ὁποῖοι κατά τά δύσκολα χρόνια τῆς Ποντιακῆς Γενοκτονίας ἐγκατέλειψαν τήν γῆ τους καί τά ὀστᾶ τῶν Ἡρώων καί Μαρτύρων προγόνων τους καί ἐγκαταστάθηκαν στήν Μητροπολιτική Ἑλλάδα. Μετέφεραν τά ἱερά καί τά ὃσια στήν καρδιά τους καί στήν ἀγκαλιά τους, ἀπό τίς ἀλησμόνητες Πατρίδες καί ρίζωσαν καί ἀγωνίστηκαν καί προόδευσαν στήν μητέρα Πατρίδα.
Ὁ Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Πατρῶν κ.κ. Χρυσόστομος, περιέβαλε τούς ἀπογόνους τῶν Προσφύγων στόν Ἀπιδεῶνα μέ μεγάλη ἀγάπη καί ἐβοήθησε ὣστε νά διατηρῆται νωπή ἡ μνήμη καί ἡ παράδοση τοῦ Πόντου καί νά μεταδίδεται στούς ἐπιγενομένους.
Στόν Ἱερό Ναό τοῦ Ἁγίου Γεωργίου τοῦ Ἀπιδεῶνος, τελοῦνται ἱερές Ἀκολουθίες καί στόν αὒλειο χῶρο πραγματοποιοῦνται ἐκδηλώσεις πού μεταφέρουν νοερά ὃλους στά ἃγια καί μαρτυρικά χώματα τοῦ Πόντου.
Τό ἀντίγραφο τῆς Ἱερᾶς Εἰκόνος τοῦ Ἁγίου Γεωργίου Περιστερεῶτα, συγκεντρώνει τήν εὐλάβεια μικρῶν καί μεγάλων, ὂχι μόνο τῶν κατοίκων τοῦ Ἀπιδεῶνος, ἀλλά καί τῆς εὑρυτέρας περιοχῆς.
Ὁ Ἱεράρχης τῶν Πατρῶν, ἐνήργησε καί ἐνέπνευσε τούς εὐσεβεῖς ἀπογόνους τῶν Ποντίων τοῦ Ἀπιδεῶνος, νά ἀνεγείρουν στό κοιμητήριο τῆς Ἐνορίας (ὃπου δέν ὑπῆρχε Ναός), Ἱερό Ναό πρός τιμήν τῆς Κυρᾶς τοῦ Πόντου, τῆς πονεμένης Παναγιᾶς τῆς Ρωμηοσύνης, Παναγίας Σουμελᾶ.
Ἐντός μιᾶς τριετίας ἀπό τῆς θεμελιώσεώς του, ἐπερατώθη ὁ Ἱερός Ναός καί ἐτελέσθησαν τά Ἐγκαίνια.
Τήν παραμονή, Παρασκευή 10 Ἰουλίου ἐ.ἒ. ὁ Σεβασμιώτατος κατέθεσε τά Ἱερά Μαρτυρικά Λείψανα, προέστη τοῦ Ἑσπερινοῦ ἐν πληθούσῃ Ἐκκλησίᾳ καί μίλησε περί τῶν Ἱερῶν Λειψάνων καί τῆς Ἐκκλησιαστικῆς τάξεως, νά κατατίθενται Ἱερά Λείψανα, ἐντός τῆς Ἁγίας Τραπέζης, κατά τήν τελετή τῶν Ἐγκαινίων.
Τήν ἑπομένην ἡμέρα, 11 Ἰουλίου ἐ.ἒ. ὁ Σεβασμιώτατος ἐτέλεσε τά Ἐγκαίνια τοῦ ὡραιοτάτου Ἱεροῦ Ναοῦ καί ἐξήγησε στούς Χριστιανούς, ὃλα ὃσα ἒλαβαν χώρα.
Ἐν συνεχείᾳ προέστη τῆς πρώτης Θείας Λειτουργίας ἐπί τῆς καθαγιασθείσης Ἁγίας Τραπέζης.
Στή συγκινητική ὁμιλία του, ὁ Μητροπολίτης μετεφέρθη νοερά ὃπως καί ὃλοι στίς ἀλησμόνητες Πατρίδες τοῦ Πόντου, ἀνεφέρθη στήν γενοκτονία τοῦ Ποντιακοῦ Ελληνισμοῦ, στά μαρτύρια καί στά αἳματα μέ τά ὁποῖα ἐποτίσθησαν οἱ μαρτυρικές γαῖες, στήν προσφυγιά, στήν εὐσέβεια τῶν Ποντίων καί στήν διατήρηση τῆς Ἑλληνοχριστιανικῆς παραδόσεως.
Ἐπήνεσε τούς κατοίκους τοῦ Ἀπιδεῶνος, τόν Ἱερέα τους π. Δημήτριο Δριμάλα, τόν ὁποῖον προεχείρισε Οἰκονόμο, τόν Πολιτιστικό Σύλλογο τῶν Ποντίων τοῦ Ἀπιδεῶνος, ὃλους ὃσοι συνείργησαν γιά νά περατωθῇ αὐτό τό ἒργο καί τό πλῆθος τῶν εὐσεβῶν Χριστιανῶν πού συμμετεῖχαν στήν τελετή τῶν Ἐγκαινίων τοῦ Ἱεροῦ Ναοῦ καί στή Θεία Λειτουργία.
Συγκινητική ἦτο ἡ παρουσία Ἐκπροσώπου τοῦ Πανελληνίου Ἱδρύματος «Παναγίας Σουμελᾶ» ὁ ὁποῖος μίλησε μέ λόγια ἀπό καρδίας, μεταφέροντας τόν χαιρετισμό ἀπό τούς Ποντίους, ὃπου γῆς.
Μετά τήν Θεία Λειτουργία προσεφέρθη γεῦμα πρός ὃλο τό Ἐκκλησίασμα, δεῖγμα καί τοῦτο τῆς φιλοξενίας καί τῆς ἀρχοντιᾶς τῶν Ποντίων, ἐνῶ οἱ νέοι καί οἱ νέες τοῦ Συλλόγου, χόρεψαν Ποντιακούς χορούς.
Ἐκκλησιάσθησαν ὁ Δήμαρχος Δυτικῆς Ἀχαΐας κ. Γρηγόριος Ἀλεξόπουλος, ὁ Βουλευτής κ. Ἀνδρέας Παναγιωτόπουλος, Ἐκπρόσωποι Πολιτικῶν, Στρατιωτικῶν Ἀρχῶν καί Σωμάτων Ἀσφαλείας, ὡς καί Ἐκπρόσωποι ἂλλων Φορέων τῆς περιοχῆς.
ΕΝΟΡΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ 13/7 έως 19/7/2026
- 17/7 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ Αγίας Μαρίνης: Θεία Λειτουργία 06:45
- 18/7 ΣΑΒΒΑΤΟ: Θεία Λειτουργία 07:00
- 19/7 ΚΥΡΙΑΚΗ Ζ΄ ΜΑΤΘΑΙΟΥ-ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ Δ΄ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΔΟΥ: Θεία Λειτουργία 06:45
ΤΑ ΔΩΡΑ ΤΗΣ ΑΜΑΡΤΙΑΣ π. Δημητρίου Μπόκου
Εξ αρχής είχε τονισθεί από τον Θεό στον άνθρωπο η αιτιώδης συνάφεια μεταξύ αμαρτίας και ασθένειας. Η διάπραξη της αμαρτίας θα επέφερε στον δυνάμει αθάνατο άνθρωπο φθορά. Ασθένεια, πόνο, γήρανση, θάνατο. Όπερ και εγένετο. Ο άνθρωπος ένεκα της αμαρτίας κληρονόμησε θνητότητα και πολύμοχθο βίο. Γεμάτο ταλαιπωρία και βάσανα.
Ο βιβλικός άνθρωπος είχε ισχυρή μέσα του την αντίληψη ότι κάθε λυπηρό στη ζωή του προερχόταν από την αμαρτία. «Ωσεί φορτίον βαρύ» αισθάνεται ο Δαυΐδ τις αμαρτίες του και θρηνεί γι’ αυτές, θεωρώντας ότι εξ αιτίας τους επέπεσε πάνω του η οργή του Θεού και όλο το σώμα του ασθένησε βαριά. «Ουκ έστιν ίασις εν τη σαρκί μου από προσώπου της οργής σου, ουκ έστιν ειρήνη εν τοις οστέοις μου από προσώπου των αμαρτιών μου» (Ψαλμ. 37, 4).
Ο Ιώβ ακούει από τους τρεις «παρηγορητές» φίλους του, ότι είναι αδύνατο να έχει υποστεί τέτοιες φοβερές συμφορές χωρίς να έχει αμαρτήσει βαρύτατα. Ακόμα και για τον Μεσσία Χριστό οι Εβραίοι, βλέποντας τα πάθη του και την επώδυνη σταύρωσή του, είχαν την εσφαλμένη αντίληψη ότι τα παθαίνει όλα αυτά, επειδή ο Θεός τον τιμωρεί για τις αμαρτίες του. Ότι είναι «εν πόνω και εν πληγή από Θεού και εν κακώσει» (Ησ. 53, 4). Και αυτό τους κατασκανδάλιζε. Δεν μπορούσαν να διανοηθούν ότι ήταν δυνατόν να πάσχει κάποιος υπέρ των άλλων.
Πέραν του ότι ο Χριστός ειδικά οδυνάται για τις δικές μας αμαρτίες και ότι οι άγιοι γενικά δοκιμάζονται από τον Θεό για να προκόψουν έτι περαιτέρω στην αγιότητα, δεν παύει να ισχύει το ότι η αμαρτία παραμένει γενεσιουργός αιτία της ταλαιπωρίας, της φθοράς, της αρρώστιας, του θανάτου. Ο άγιος Παΐσιος (που εορτάζει σήμερα, 12 Ιουλ.) μιλάει για μια πολύ συνηθισμένη αμαρτία, που φέρνει μεγάλο κακό στη ζωή μας: Τον μη εκκλησιασμό λόγω εργασίας την Κυριακή.
«Δουλεύουν Κυριακές και γιορτές και τους βρίσκουν συμφορές. Κανονικά πριν από τον Εσπερινό της γιορτής ή της Κυριακής σταματάει κάθε εργασία. Παλιά και οι χωρικοί που ήταν έξω στα χωράφια, μόλις άκουγαν την καμπάνα του Εσπερινού, έκαναν τον σταυρό τους και σταματούσαν τη δουλειά. Το ίδιο και οι γυναίκες που κάθονταν στη γειτονιά. Σηκώνονταν, έκαναν τον σταυρό τους και άφηναν το πλέξιμο ή ό,τι άλλο έκαναν. Και ο Θεός τούς ευλογούσε. Είχαν την υγεία τους και χαίρονταν. Τώρα κατήργησαν τις γιορτές, απομακρύνθηκαν από τον Θεό και την Εκκλησία και τελικά, όσα βγάζουν από τη δουλειά τους τα δίνουν στους γιατρούς και στα νοσοκομεία.
Μια φορά ήρθε ένας πατέρας στο Καλύβι και μου λέει: «Το παιδί μου αρρωσταίνει συχνά και οι γιατροί δεν μπορούν να βρουν τί έχει». «Να σταματήσεις να δουλεύεις Κυριακή και όλα θ’ αλλάξουν», του είπα. Πράγματι σταμάτησε, και το παιδάκι του έγινε καλά.
Πάντα λέω στους λαϊκούς να σταματήσουν να δουλεύουν Κυριακές και γιορτές, για να μην τους βρουν στη ζωή τους συμφορές. Όλοι μπορούν να ρυθμίσουν τη δουλειά τους. Και αν λίγο ζημιωθούν από μια λύση, θα πάρουν ευλογία διπλή. Πολλοί όμως δεν το καταλαβαίνουν... Η Θεία Λειτουργία αγιάζει. Αν δεν πάει ο Χριστιανός την Κυριακή στην Εκκλησία, πώς θα αγιασθεί;» (Αγ. Παϊσίου, Λόγοι, Α΄, Με πόνο και αγάπη για τον σύγχρονο άνθρωπο, σ. 185).
Και να ’ταν μόνο αυτό;
Τόσες άλλες βαρύτατες αμαρτίες μας, πόση ζημιά κάνουν άραγε στη ζωή μας;
Καλή, ευλογημένη εβδομάδα!
Blog Archive
-
▼
2026
(210)
-
▼
Ιουλίου
(20)
- Χωρίς τίτλο
- Ἡ ἔρημος «Πόθεν ἡμῖν ἐν ἐρημίᾳ ἄρτοι τοσοῦτοι ὥστε...
- Ο ΣΚΕΠΤΙΚΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ π. Δημητρίου Μπόκου
- ΕΝΟΡΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ 27/7 έως 2/8/2026
- Πατρῶν Χρυσόστομος: “Ἡ πληγή καί ἡ ἀδικία ἐναντίον...
- Η ΠΛΗΡΗΣ ΑΝΑΣΥΣΤΑΣΗ π. Δημητρίου Μπόκου
- ΕΝΟΡΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ 20/7 έως 27/7/2026
- Η πολύαθλος Αγία Μαρίνα
- Ἡ ἑορτὴ τοῦ Ἁγίου Γρηγορίου Δέρκων, στὴ Ζουμπάτα Π...
- Άγιος Νικόδημος σάλπιξ θεόφθογγος, ὤφθης τοῦ Πνεύ...
- Ἐγκαίνια Ἱεροῦ Ναοῦ Παναγίας Σουμελᾶ, στόν Ἀπιδεῶν...
- ΕΝΟΡΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ 13/7 έως 19/7/2026
- ΤΑ ΔΩΡΑ ΤΗΣ ΑΜΑΡΤΙΑΣ π. Δημητρίου Μπόκου
- Νεομάρτυρες της μακρινής Κίνας, έδωσαν το αίμα το...
- Πολλά οφείλουμε ως Εκκλησία και ως Έθνος εις τους ...
- ΝΑΟΣ ΘΕΟΥ Ή ΣΠΗΛΑΙΟ ΛΗΣΤΩΝ; π. Δημητρίου Μπόκου
- ΕΝΟΡΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ 6/7 έως 12/7/2026
- Η Μεγαλομάρτυς Κυριακή, βρύσις πολύκρουνος παρθενο...
- Η Κατάθεσις της Τιμίας Εσθήτος της Υπεραγίας Θεοτό...
- ΙΟΥΛΙΟΣ 2026
- ► Φεβρουαρίου (28)
- ► Ιανουαρίου (32)
-
▼
Ιουλίου
(20)
-
►
2025
(374)
- ► Δεκεμβρίου (32)
- ► Σεπτεμβρίου (30)
- ► Φεβρουαρίου (28)
- ► Ιανουαρίου (33)
-
►
2024
(368)
- ► Δεκεμβρίου (31)
- ► Σεπτεμβρίου (30)
- ► Φεβρουαρίου (30)
- ► Ιανουαρίου (32)
-
►
2023
(364)
- ► Δεκεμβρίου (33)
- ► Σεπτεμβρίου (27)
- ► Φεβρουαρίου (28)
- ► Ιανουαρίου (32)
-
►
2022
(349)
- ► Δεκεμβρίου (31)
- ► Σεπτεμβρίου (32)
- ► Φεβρουαρίου (30)
- ► Ιανουαρίου (31)
-
►
2021
(350)
- ► Δεκεμβρίου (33)
- ► Σεπτεμβρίου (30)
- ► Φεβρουαρίου (29)
- ► Ιανουαρίου (33)
-
►
2020
(359)
- ► Δεκεμβρίου (32)
- ► Σεπτεμβρίου (31)
- ► Φεβρουαρίου (29)
- ► Ιανουαρίου (31)
-
►
2019
(404)
- ► Δεκεμβρίου (32)
- ► Σεπτεμβρίου (34)
- ► Φεβρουαρίου (29)
- ► Ιανουαρίου (33)
-
►
2018
(425)
- ► Δεκεμβρίου (36)
- ► Σεπτεμβρίου (36)
- ► Φεβρουαρίου (30)
- ► Ιανουαρίου (38)
-
►
2017
(427)
- ► Δεκεμβρίου (33)
- ► Σεπτεμβρίου (35)
- ► Φεβρουαρίου (29)
- ► Ιανουαρίου (46)
-
►
2016
(418)
- ► Δεκεμβρίου (39)
- ► Σεπτεμβρίου (39)
- ► Φεβρουαρίου (30)
- ► Ιανουαρίου (41)
-
►
2015
(419)
- ► Δεκεμβρίου (35)
- ► Σεπτεμβρίου (42)
- ► Φεβρουαρίου (30)
- ► Ιανουαρίου (32)
-
►
2014
(377)
- ► Δεκεμβρίου (35)
- ► Σεπτεμβρίου (31)
- ► Φεβρουαρίου (28)
- ► Ιανουαρίου (35)
-
►
2013
(367)
- ► Δεκεμβρίου (34)
- ► Σεπτεμβρίου (28)
- ► Φεβρουαρίου (32)
- ► Ιανουαρίου (23)
-
►
2012
(37)
- ► Δεκεμβρίου (17)
- ► Σεπτεμβρίου (7)
Δημοφιλείς αναρτήσεις
-
27/7 ΔΕΥΤΕΡΑ Αγίου Μεγαλομάρτυρος Παντελεήμονος: Θεία Λειτουργία 06:45-08:45 1/8 ΣΑΒΒΑΤΟ Θεία Λειτουργία-Μικρός Αγιασμός 06:30-08:30(κάτω Ι....
-
20/7 ΔΕΥΤΕΡΑ Προφήτου Ηλιού: Θεία Λειτουργία 06:45-09:00 25/7 ΣΑΒΒΑΤΟ Κοίμησις της Αγίας Άννης: Θεία Λειτουργία 06:45 26/7 ΚΥΡΙΑΚΗ Η΄ ΜΑΤΘΑ...
-
Στὴν ἔρημο καὶ πάλι ὁ Κύριος. Μαζὶ καὶ οἱ μαθηταί. Ἀλλὰ ἡ παρουσία του μέσα στὸν κόσμο ἦταν τόσο εὐεργετική, ὥστε ἡ ἀπουσία του, ἔστω καὶ...
-
Γιά τήν Κύπρο καί τό συνεχιζόμενο δρᾶμα, ἐξ’ αἰτίας τῆς βάρβαρης τουρκικῆς εἰσβολῆς, γιά τά κατεχόμενα καί τούς Ἣρωες καί Μάρτυρες Ἑλληνοκυ...
-
Σέ κλῖμα συγκίνησης καί συγκλονισμοῦ καρδιᾶς, ἡ Πατραϊκή κοινωνία, ὑποδέχθηκε τό Σάββατο 1.6.2024, στό χωριό Μάνεσι Τριταίας, μέ ἐπικεφαλῆς ...
Αρχειοθήκη ιστολογίου
-
▼
2026
(210)
-
▼
Ιουλίου
(20)
- Χωρίς τίτλο
- Ἡ ἔρημος «Πόθεν ἡμῖν ἐν ἐρημίᾳ ἄρτοι τοσοῦτοι ὥστε...
- Ο ΣΚΕΠΤΙΚΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ π. Δημητρίου Μπόκου
- ΕΝΟΡΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ 27/7 έως 2/8/2026
- Πατρῶν Χρυσόστομος: “Ἡ πληγή καί ἡ ἀδικία ἐναντίον...
- Η ΠΛΗΡΗΣ ΑΝΑΣΥΣΤΑΣΗ π. Δημητρίου Μπόκου
- ΕΝΟΡΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ 20/7 έως 27/7/2026
- Η πολύαθλος Αγία Μαρίνα
- Ἡ ἑορτὴ τοῦ Ἁγίου Γρηγορίου Δέρκων, στὴ Ζουμπάτα Π...
- Άγιος Νικόδημος σάλπιξ θεόφθογγος, ὤφθης τοῦ Πνεύ...
- Ἐγκαίνια Ἱεροῦ Ναοῦ Παναγίας Σουμελᾶ, στόν Ἀπιδεῶν...
- ΕΝΟΡΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ 13/7 έως 19/7/2026
- ΤΑ ΔΩΡΑ ΤΗΣ ΑΜΑΡΤΙΑΣ π. Δημητρίου Μπόκου
- Νεομάρτυρες της μακρινής Κίνας, έδωσαν το αίμα το...
- Πολλά οφείλουμε ως Εκκλησία και ως Έθνος εις τους ...
- ΝΑΟΣ ΘΕΟΥ Ή ΣΠΗΛΑΙΟ ΛΗΣΤΩΝ; π. Δημητρίου Μπόκου
- ΕΝΟΡΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ 6/7 έως 12/7/2026
- Η Μεγαλομάρτυς Κυριακή, βρύσις πολύκρουνος παρθενο...
- Η Κατάθεσις της Τιμίας Εσθήτος της Υπεραγίας Θεοτό...
- ΙΟΥΛΙΟΣ 2026
- ► Φεβρουαρίου (28)
- ► Ιανουαρίου (32)
-
▼
Ιουλίου
(20)
-
►
2025
(374)
- ► Δεκεμβρίου (32)
- ► Σεπτεμβρίου (30)
- ► Φεβρουαρίου (28)
- ► Ιανουαρίου (33)
-
►
2024
(368)
- ► Δεκεμβρίου (31)
- ► Σεπτεμβρίου (30)
- ► Φεβρουαρίου (30)
- ► Ιανουαρίου (32)
-
►
2023
(364)
- ► Δεκεμβρίου (33)
- ► Σεπτεμβρίου (27)
- ► Φεβρουαρίου (28)
- ► Ιανουαρίου (32)
-
►
2022
(349)
- ► Δεκεμβρίου (31)
- ► Σεπτεμβρίου (32)
- ► Φεβρουαρίου (30)
- ► Ιανουαρίου (31)
-
►
2021
(350)
- ► Δεκεμβρίου (33)
- ► Σεπτεμβρίου (30)
- ► Φεβρουαρίου (29)
- ► Ιανουαρίου (33)
-
►
2020
(359)
- ► Δεκεμβρίου (32)
- ► Σεπτεμβρίου (31)
- ► Φεβρουαρίου (29)
- ► Ιανουαρίου (31)
-
►
2019
(404)
- ► Δεκεμβρίου (32)
- ► Σεπτεμβρίου (34)
- ► Φεβρουαρίου (29)
- ► Ιανουαρίου (33)
-
►
2018
(425)
- ► Δεκεμβρίου (36)
- ► Σεπτεμβρίου (36)
- ► Φεβρουαρίου (30)
- ► Ιανουαρίου (38)
-
►
2017
(427)
- ► Δεκεμβρίου (33)
- ► Σεπτεμβρίου (35)
- ► Φεβρουαρίου (29)
- ► Ιανουαρίου (46)
-
►
2016
(418)
- ► Δεκεμβρίου (39)
- ► Σεπτεμβρίου (39)
- ► Φεβρουαρίου (30)
- ► Ιανουαρίου (41)
-
►
2015
(419)
- ► Δεκεμβρίου (35)
- ► Σεπτεμβρίου (42)
- ► Φεβρουαρίου (30)
- ► Ιανουαρίου (32)
-
►
2014
(377)
- ► Δεκεμβρίου (35)
- ► Σεπτεμβρίου (31)
- ► Φεβρουαρίου (28)
- ► Ιανουαρίου (35)
-
►
2013
(367)
- ► Δεκεμβρίου (34)
- ► Σεπτεμβρίου (28)
- ► Φεβρουαρίου (32)
- ► Ιανουαρίου (23)
-
►
2012
(37)
- ► Δεκεμβρίου (17)
- ► Σεπτεμβρίου (7)
















































